Επιμέλεια ιστοσελίδας

Γιάννης Σκούρτης

Τα νέα του χωριού μας

Ημ/νία Τίτλος
19/2/2022

Η παλιά σφραγίδα της κοινότητας Ψαρίου με το κριάρι – Ένα ιστορικό στοιχείο του χωριού μας

Στην στήλη «ΙΣΤΟΡΙΑ – ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ» της ιστοσελίδας μας, αναφέρεται, μια πολύ παλιά τραγική ιστορία που συνέβει στο χωριό μας κατά το δεύτερο μισό του 18ου αιώνα και στάθηκε δυστυχώς η αφορμή για μία από τις χειρότερες καταστροφές της μακραίωνης ιστορίας του. Την πρωτότυπη καταγραφή βρίσκουμε στο βιβλίο  «Η ΣΤΥΜΦΑΛΙΑ» του αείμνηστου συγχωριανού μας συγγραφέα ΚΩΝ/ΝΟΥ Α. ΓΑΛΑΝΗ (1901) :

  • «Αρκετά χρόνια πριν την επανάσταση του 1821, συγκεκριμένα στα 1784  το χωριό Ψάρι βρισκόταν στην τοποθεσία που και σήμερα ονομάζουμε χαρακτηριστικά «Παλιοχώρι» δυτικά του σημερινού. Πασάς της Κορίνθου ήταν ο Νουρή-Μπέης. Τη χρονιά εκείνη γεννήθηκε ο γιός του, κατοπινός Πασάς της Κορίνθου Κιαμήλ-Μπέης. Γι’ αυτό ο Νουρή-Μπέης διέταξε όλα τα χωριά της περιοχής του να του φέρουν πεσκέσι για το γλέντι της γέννησης, από πέντε κριάρια το κάθε χωριό σε πέντε ημέρες το αργότερο.
    Οι Ψαραίοι μη αντέχοντας και αυτή την απαίτηση του Τούρκου, αποφάσισαν την τέταρτη ημέρα και έστειλαν τρία νέα παλικάρια από το Ψάρι, να πάνε να κλέψουν την νύχτα από την μάντρα που είχαν συγκεντρώσει οι Τούρκοι τα κριάρια των άλλων χωριών, τα πέντε κριάρια που «όφειλαν». Για το που βρισκόταν αυτή η μάντρα, η απόψεις διίστανται. Άλλοι λένε πως βρισκόταν στην περιοχή του Ακροκορίνθου και άλλοι ότι βρισκόταν κοντά στο χωριό μας στην  τοποθεσία «Μύγες».
    Οι Ψαραίοι τα κατάφεραν, έκλεψαν τα πέντε κριάρια τα έκρυψαν όλη τη νύχτα και την άλλη ημέρα παρουσιάστηκαν στον Πασά φέρνοντας τα «δώρα». Για κακή τους όμως τύχη ένα από τα κριάρια ήταν ιδιαίτερα μεγαλόσωμο και τόσο χαρακτηριστικό που οι φύλακες της μάντρας που εν τω μεταξύ είχαν αντιληφθεί την κλοπή, το αναγνώρισαν και αυτό είχε σαν συνέπεια, οι Τούρκοι – που είχαν έτσι κι αλλιώς προηγούμενα με τους ανυπότακτους Ψαραίους- να καταστρέψουν ολοσχερώς το χωριό μας και πολλοί κάτοικοι να αναγκαστούν να φύγουν από την περιοχή …»

Θα πρέπει εδώ να συμπληρώσουμε πως οι Τούρκοι κατακτητές έκλεβαν συστηματικά ζωντανά από τα κοπάδια για τις ανάγκες τους, χωρίς ποτέ να δίνουν λογαριασμό στους ιδιοκτήτες των ζώων. Η συμπλήρωση γίνεται για να γίνει κατανοητό υπό ποιες συνθήκες οι συγχωριανοί μας εκείνης της εποχής, οι οποίοι ζούσαν σε συνθήκες ένδοιας, προσπάθησαν με «κλοπή» επί της κλοπής να ξεφύγουν από την καινούρια απαίτηση του Μπέη της Κορίνθου.

Η καταστροφή ήταν μια τραγική κατάληξη για το χωριό μας μα φαίνεται πως το γεγονός δεν ξεχάστηκε ποτέ, γιατί οι πρόγονοί μας επιθυμούσαν την διατήρηση της ιστορικής μνήμης.

Γι’ αυτό ίσως και μέχρι περίπου τη δεκαετία του 1930 η σφραγίδα της τότε Κοινότητας Ψαρίου είχε ως σύμβολο ένα μεγαλόσωμο κριάρι. Ο για πολλά χρόνια πρόεδρος της Αδελφότητας Ψαριωτών, αείμνηστος Τάσος Αθ. Αλεξόπουλος στο βιβλίο του «ΤΟ ΨΑΡΙ ΚΟΡΙΝΘΙΑΣ (ΤΟ ΧΩΡΙΟ ΜΟΥ)» (1993), αναφέρει στη σελ.59 χαρακτηριστικά  :

« Είναι γεγονός ότι το Ψάρι στην αρχική του σφραγίδα της κοινότητας παρουσίαζε στο μέσο της ένα κριάρι. Τη θυμάμαι προσωπικά αυτή τη σφραγίδα όταν ήμουν μικρός, γιατί ο πατέρας μου ήταν επί πολλά χρόνια Πρόεδρος της Κοινότητας και εύρισκα την ευκαιρία να βλέπω τη σφραγίδα αυτή.
Κατόπιν όταν έφυγα από το χωριό την άλλαξαν. Δεν γνωρίζω τους λόγους της αλλαγής και πότε έγινε αυτή η αλλαγή …»

Την ιστορική εκείνη σφραγίδα, μπορεί να δει κανείς σε πολύ παλιά πιστοποιητικά που χορηγούσε η κοινότητα Ψαρίου στους συγχωριανούς μας εκείνης της εποχής, αλλά στα ελάχιστα που διασώθηκαν μέχρι σήμερα, δεν φαινόταν ικανοποιητικά.

Ο καταγόμενος από το χωριό μας κ. Νίκος Αναστασίου, ανάρτησε ένα τέτοιο παλιό πιστοποιητικό του 1921 & ένα στρατιωτικό φύλλο πορείας στη σελίδα του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης (Nikos Anastasiou).


Αφορούν τον πρόγονό του και συγχωριανό μας Νικόλαο Αναστασίου του Πέτρου που γεννήθηκε στο Ψάρι το 1906.  Στο πιστοποιητικό αυτό η παλιά σφραγίδα της κοινότητας Ψαρίου με το μεγαλόσωμο κριάρι στο κέντρο της, είναι αρκετά ευδιάκριτη.

Την παλιά αυτή σφραγίδα της κοινότητάς μας, η οποία έχει βέβαια «υποστεί» (με σεβασμό στο πρωτότυπο) ηλεκτρονικό καθαρισμό, παρουσιάζουμε σήμερα, προκειμένου να αποτελέσει άλλο ένα ιστορικό στοιχείο για το χωριό μας σήμερα αλλά και στο μέλλον.

Για την ιστορία επίσης να πούμε πως ο Νικόλαος Πέτρου Αναστασίου τον οποίο αφορούν τα παραστατικά, είχε ζητήσει το πιστοποιητικό αυτό από την κοινότητα σε ηλικία μόλις 15 ετών (!) το έτος όμως 1921, έτος κατά το οποίο η Ελλάδα πολεμούσε σκληρά στο Μικρασιατικό μέτωπο. Επειδή το πιστοποιητικό είχε εκδοθεί για Στρατολογική χρήση, είναι προφανές πως η έλλειψη στρατεύσιμων εξ αιτίας του πολέμου είχε εξωθήσει το αρμόδιο υπουργείο Στρατιωτικών να προετοιμάζει – για παν ενδεχόμενο- και νεότερες ηλικίες για τις ανάγκες του πολέμου …
Όπως όμως προκύπτει από το επίσης αναρτημένο φύλλο πορείας του, υπηρέτησε τελικά την Πατρίδα και πήρε το απολυτήριό του το έτος 1928 …

Ο Νικόλαος Π. Αναστασίου όπως προκύπτει από τα Μητρώα Αρρένων Ψαρίου, είχε έναν μικρότερο αδελφό τον Μάρκο Π. Αναστασίου, γεννηθέντα στο Ψάρι το έτος 1911.
Από το ίδιο επίσης στοιχείο προκύπτει ότι απέκτησε δύο άρρενα τέκνα :

  • Τον Πέτρο Αναστασίου του Νικολάου και της Παναγιώτας, γεννηθέντα στο Ψάρι το έτος 1933
  • Τον Γεώργιο Αναστασίου  του Νικολάου και της Παναγιώτας, γεννηθέντα στο Ψάρι το έτος 1937

Ένα επίσης άξιο έρευνας στοιχείο είναι η αναγραφή στο σχετικό φύλλο πορείας, του ονόματος του χωριού μας με δύο {Ρό} (Ψάρρι), κάτι που έχει παρατηρηθεί σε αρκετές έγγραφες πηγές των δεκαετιών 1920- 1930. Όπως έλεγαν παλαιότεροι συγχωριανοί μας, αυτό γινόταν προκειμένου να ξεχωρίζει εννοιολογικά το όνομα του χωριού και να μην ταυτίζεται με τα συμπαθή ψάρια …

 

Ευχαριστούμε τον κ. Νίκο Αναστασίου για την ανάρτηση των σπουδαίων για την ιστορία του χωριού μας στοιχείων αλλά και για τη – μετά χαράς - διάθεσή τους στην ιστοσελίδα του χωριού μας.

Γ.Σ. – www.psarikorinthias.gr

Επιστροφή